Strona główna
Aktualności
Nowości i wznowienia
Zapowiedzi
Katalog
i Księgarnia
Nasi Autorzy
Pracownia DTP
Zamówienia
O nas
Kontrahenci
Kontakt
O Autorze
O książce
Spis treści

Tadeusz SzułdrzyńskiWspomnienia wielkopolskie
ISBN 978-83-60133-97-2
Lublin 2012
Format 125x195, 150 s.
Oprawa miękka
cena: 32 zł


[zamówienie]

Tadeusz Szułdrzyński
Wspomnienia wielkopolskie


O Autorze

Tadeusz Szułdrzyński (1864–1943), ziemianin, działacz społeczny i gospodarczy, a w okresie międzywojennym także polityk i senator RP. Jego ojciec, Zygmunt Szułdrzyński (1830–1918), był również ziemianinem a także działaczem społecznym, gospodarczym i politycznym. Pełnił wiele funkcji w polskich organizacjach, w tym w Centralnym Towarzystwie Gospodarczym, Poznańskim Ziemstwie Kre­dytowym, Poznańskim Towarzystwie Przyjaciół Nauk, Banku Włościańskim i Banku Ziemskim. Był także posłem do Sejmu Pruskiego. Obaj Szułdrzyńscy, ojciec i syn, reprezentowali dwa kolejne pokolenia wielkopolskich ziemian, a zarazem dwa kolejne pokolenia polskich działaczy gospodarczych i politycznych. Młody Tadeusz objął otrzymany od ojca majątek Bolechowo (powiat poznański). Trzeba podkreślić, że był to majątek wykupiony z rąk niemieckich. Szułdrzyński szybko wszedł w polską działalność polityczną i gospodarczo-społeczną. Można tu przykładowo wymienić jego zaangażowanie w takich instytucjach, jak Bank Ziemski, Związek Ziemian, Centralne Towarzystwo Gospodarcze, Kasyno Obywatelskie, Polski Centralny Komitet Wyborczy na Rzeszę Niemiecką. Na początku roku 1914 udało mu się obronić majątek Bolechowo, który Niemcy chcieli podstępnie wykupić. W grudniu 1918 roku znajdował się w grupie działaczy przyjmujących w Poznaniu Ignacego Paderewskiego, którego przyjazd stał się bezpośrednią przyczyną wybuchu Powstania Wielkopolskiego. W odrodzonej Polsce był współtwórcą Komisji Polskich Związków Ziemiańskich, Banku Związku Ziemian, Chrześcijańsko – Narodowego Stronnictwa Rolniczego, a następnie Stronnictwa Narodowo – Chrześcijańskiego, z ramienia którego w latach 1922–1927 zasiadał w Senacie RP. Ciężka choroba oczu zmusiła go do istotnego ograniczenia działalności politycznej i gospodarczej. We wrześniu 1939 roku musiał uciekać z Wielkopolski. Tadeusz Szułdrzyński zmarł w Kozietułach (powiat grójecki) w 1943 roku.

O książce

Pruski nacisk był krzywdzący, drażniący i prowokujący. Szybko wywoływał polski opór. Opór skuteczny, głęboko przemyślany, skoordynowany, długofalowy, oparty na dobrze przygotowanych podstawach prawnych i organizacyjnych. Opór jawny, cywilny, społeczny, z którym potężna niemiecka machina administracyjna jakoś nie mogła sobie poradzić. Organizowali ten opór wielkopolscy ziemianie, bo w ich rękach był główny zasób gruntów, które chcieli przejąć Niemcy. Organizację oporu ułatwiały powiązania rodzinne, towarzyskie, parafialne czy sąsiedzkie środowiska ziemiańskiego. Narodowy opór oparty był na współpracy wszystkich warstw społeczeństwa polskiego: inteligencji, mieszczaństwa, kleru oraz włościan. Wszyscy rozumieli, że „ile ziemi, tyle Polski”, ziemi w polskich rękach, czy to w rękach ziemiańskich czy to w rękach włościańskich. Konieczne były polskie instytucje potrafiące stawić czoła instytucjom pruskim. Wymieńmy Bank Parcelacyjny (1897), Związek Ziemian (1900) i Kasyno Obywatelskie (1908). Istotny cel i znaczenie tych instytucji pozna Czytelnik na stronach Wspomnień Wielkopolskich. Równolegle udział w walce brały bardzo liczne polskie: towarzystwa i kółka rolnicze, banki ludowe, związki kupieckie, przemysłowe itp. Istotna była rola społeczna polskiego duchowieństwa. Czytelnikowi walka ta może przypominać „zabawę w kotka i myszkę”, w której pruski kocur nie był w stanie pognębić polskich myszy. Trzeba tylko pamiętać, że ta „zabawa” prowadzona była o naprawdę wielką stawkę.

Fragment Wprowadzenia

Spis treści

Wprowadzenie Marek Łoś) / VII
Wspomnienia wielkopolskie / 1
Wstęp. Mój Ojciec i jego czasy (Jan Szułdrzyński) / 7
I. Z lat dziecinnych – Kulturkampf / 64
II. Odpowiedź na kolonizację – Bank Ziemski / 75
III. Ile ziemi tyle Polski – Związek Ziemian / 83
IV. Jedność w działaniu – Kasyno Obywatelskie / 108
V. Intrygi pruskie – groźba wywłaszczenia / 116
VI. Próby zjednania – inicjatywa Erzbergera / 124
Szkic genealogiczny / 137
Indeks nazwisk / 139